Chợ 1913 Songjeong Station

Ở đây, tuổi đời của khu chợ trở thành một phần của thiết kế

1913 Songjeong Station Market được tái sinh bằng cách giữ lại dấu vết cũ thay vì che chúng đi. Đợt cải tạo năm 2016 bảo tồn tên cửa hàng, chi tiết mặt tiền và tuổi của các tòa nhà, rồi dùng chính những yếu tố đó để biến một khu chợ dân sinh đang suy giảm cạnh ga thành điểm dừng cho khách vừa tới Gwangju.

Những năm xây dựng được gắn xuống mặt đường khiến ý tưởng này hiện ra rất trực tiếp. Thay vì coi sự cũ kỹ là điều cần xóa, dự án biến thời gian tích lũy thành thứ có thể đọc được khi đi bộ.

Các cửa hàng lâu năm và doanh nghiệp mới vì thế cùng nằm trên một dòng thời gian được thiết kế rõ ràng. Bản sắc của khu chợ không đến từ việc trông hoàn toàn cổ hay hoàn toàn mới, mà từ sự chồng lên nhau của hai lớp đó.

Ga Gwangju-Songjeong đối diện là nửa còn lại của mô hình. Khách KTX chỉ mất vài phút để bước vào chợ, nên một nơi vốn phục vụ cư dân địa phương cũng trở thành lời giới thiệu ngắn gọn về thành phố.

Một con phố ngắn nhưng nên đi chậm

Khu chợ chỉ là một làn phố hẹp, có thể đi hết nhanh, nhưng tốt hơn nên chú ý các chi tiết thay vì chỉ nhìn hàng quán.

Quầy đồ ăn, nông sản, bánh kẹo, hàng đóng gói và nhà hàng nhỏ đứng xen giữa biển hiệu cùng mặt tiền mang ngôn ngữ của dự án cải tạo. Những con số dưới chân liên tục kéo sự chú ý trở lại tuổi đời của từng công trình.

Có một khác biệt rõ giữa khu chợ như nơi buôn bán và khu chợ như trải nghiệm dành cho khách. Các chức năng ăn uống và bán lẻ truyền thống vẫn còn, trong khi doanh nghiệp mới cùng cách trình bày không gian phục vụ nhiều hơn cho du lịch và lưu lượng từ nhà ga.

Nghiên cứu về quá trình tái sinh sau đó ghi nhận cả phản ứng tích cực lẫn tiêu cực của cư dân trước lượng khách ngoài khu vực và hoạt động thương mại tăng lên. Thành công của dự án không chỉ thay đổi diện mạo mà còn thay đổi đối tượng mà khu chợ phục vụ.

Buổi tối, ánh sáng làm không khí đường phố rõ hơn, nhưng quy mô vẫn không thay đổi. Đây là một khu chợ nhỏ gọn cạnh ga, không phải night market trải rộng cả khu phố.

Một khu chợ cũ được tái định vị nhờ chính lịch sử của mình

Khu chợ bắt đầu hình thành từ năm 1913 khi hoạt động thương mại phát triển cạnh Songjeong Station. Trong nhiều thập niên, nơi đây phục vụ cộng đồng xung quanh rồi dần mất khách khi siêu thị và thói quen mua sắm mới làm nhiều chợ truyền thống suy yếu.

Một dự án phục hồi lớn bắt đầu vào giữa thập niên 2010 với sự hợp tác giữa tiểu thương, các cơ quan công và Hyundai Card.

Thay vì xây lại đồng loạt, dự án giữ những dấu hiệu nhận diện cũ nơi có thể, đưa niên đại xuống mặt đường, bổ sung câu chuyện của tiểu thương vào cảnh quan phố và xem vị trí cạnh đường sắt như một lợi thế.

1913 Songjeong Station Market mới mở lại năm 2016 và nhanh chóng thu hút sự chú ý trên toàn quốc.

Các nghiên cứu học thuật sau đó xem đây vừa là một trường hợp tái sinh văn hóa du lịch thành công, vừa là ví dụ cho thấy nhu cầu từ bên ngoài có thể tạo áp lực mới lên tiểu thương và cư dân.

Điều đó làm câu chuyện của khu chợ rõ hơn. Dự án thành công một phần vì thương mại hóa tính lịch sử mà không xóa nó, nhưng chính sự thành công cũng thay đổi môi trường kinh tế và nhóm khách sử dụng nơi này.

Trước khi đi

Nên ghé chợ như một phần của hành trình tới hoặc rời ga Gwangju-Songjeong thay vì dành cả ngày riêng cho nó.

Quy mô nhỏ nên ngay cả chuyến ngắn cũng đủ thấy ý tưởng thiết kế. Giờ hoạt động chung hữu ích để lên kế hoạch, nhưng từng cửa hàng có thể dùng lịch riêng. Nếu một quán cụ thể là mục tiêu chính, nên kiểm tra riêng trước khi đi.