Chùa Haeinsa

Kiến trúc ở đây được xây để bảo quản văn bản

Phía sau các điện thờ chính của Haeinsa là hai dãy kho dài từ thế kỷ 15, được xây với một mục đích rất cụ thể: bảo quản hàng chục nghìn bản khắc gỗ trước những biến động khí hậu theo mùa của Hàn Quốc. Janggyeong Panjeon điều tiết luồng không khí, độ ẩm và nhiệt độ bằng hướng công trình, cấu tạo nền đất và những ô thông gió có kích thước khác nhau.

Các kho này bảo vệ Tripitaka Koreana, hơn 80.000 bản khắc gỗ được khắc vào thế kỷ 13. Vì thế Haeinsa vừa là một đại tự Phật giáo đang hoạt động, vừa là nơi gìn giữ một kho văn bản khổng lồ trong nhiều thế kỷ. Vai trò lưu trữ ấy hiện rõ ngay trong kết cấu của Janggyeong Panjeon.

Đi qua không gian nghi lễ trước khi tới khu lưu trữ

Lối vào Haeinsa dẫn qua nhiều cổng và sân chùa trước khi lên phần cao hơn của khuôn viên, nơi Janggyeong Panjeon tọa lạc. Các điện sơn màu, không gian hành lễ và sân núi tạo cảm giác của một ngôi chùa đang sống. Khi lên tới khu lưu trữ, người xem bắt đầu để ý tới tỷ lệ công trình, luồng gió và những bản khắc bên trong.

Việc vào trực tiếp các tòa kho bị hạn chế để bảo tồn. Vì vậy, khách chủ yếu quan sát kiến trúc từ khu vực được phép và tìm hiểu cách kết cấu công trình góp phần duy trì điều kiện bảo quản bên trong. Những ô thông gió không cùng kích thước và lớp nền đặc biệt không phải chi tiết trang trí, mà là một phần của hệ điều hòa thụ động.

Cảnh quan Gayasan bao quanh toàn bộ khu chùa. Rừng và sườn núi tạo lớp không gian yên tĩnh quanh một nơi đã cùng lúc đảm nhiệm chức năng tôn giáo và lưu trữ suốt nhiều thế kỷ.

Từ ngôi chùa Silla đến kho lưu trữ được UNESCO công nhận

Haeinsa được thành lập năm 802 dưới thời Silla Thống nhất và về sau trở thành một trong ba Tam Bảo tự của Hàn Quốc, đại diện cho Pháp bảo nhờ vai trò gìn giữ Tripitaka Koreana.

Bộ bản khắc còn lại ngày nay được khắc từ năm 1237 đến 1248 dưới triều Goryeo, sau khi một bộ trước đó bị phá hủy. Sang đầu thời Joseon, Tripitaka được chuyển tới Haeinsa.

Janggyeong Panjeon hiện còn tồn tại có niên đại từ thế kỷ 15. Những người xây dựng tận dụng có chủ ý khí hậu và vật liệu địa phương: các ô thông gió thay đổi theo vị trí trên tường, còn nhiều lớp nền có vật liệu như than, vôi và đất sét giúp điều hòa độ ẩm.

Hệ thống thụ động đó đã góp phần bảo vệ bộ sưu tập trong khoảng năm thế kỷ. Năm 1995, UNESCO ghi danh Janggyeong Panjeon và Tripitaka Koreana tại Haeinsa vào Danh sách Di sản Thế giới, công nhận cả giá trị của bộ văn bản Phật giáo lẫn kiến trúc được tạo ra để bảo quản nó.

Trước khi đi

Khu Janggyeong Panjeon ở phần cao của chùa là một phần cốt lõi của chuyến tham quan, bên cạnh các điện lớn phía dưới, dù khách không được tự do vào bên trong các kho.

Haeinsa mở cửa quanh năm với giờ thay đổi theo mùa. Hiện khách không phải mua vé vào chùa; bãi đỗ xe và các chương trình temple stay có quy định riêng.